ABC Medycyny

Terminem tym określa się krwawienie miesiączkowe bardzo obfite lub przedłużające się albo łączące obie te cechy. Za nadmierne uważa się takie krwawienie, kiedy trzeba zmieniać tampony lub podpaski co godzina. Najczęściej podczas miesiączki kobieta traci 4-6 łyżeczek krwi, ale ilość ta może być podwojona przez resztki śluzu i przypominające skrzepy krwi fragmenty złuszczonej błony śluzowej wyściełającej wnętrze macicy. (Krew miesiączkowa nie krzepnie ze względu na obecność w niej enzymów hamujących krzepnięcie.) Właśnie te domieszki stanowią częsty powód niepokoju kobiety, że jej miesiączki są zbyt obfite. Do nadmiernego krwawienia miesiączkowego przyczyniają się zazwyczaj cykle bez owulacji; dotyczy to zwykle młodych dziewcząt albo starszych kobiet tuż przed menopauzą. W cyklach bezowulacyjnych estrogeny, jak w każdej pierwszej fazie cyklu miesiączkowego, zwanej proliferacyjną, powodują rozrost błony śluzowej wnętrza macicy (endometrium). Jeśli jednak owulacja nie następuje, nie dochodzi do wydzielania progesteronu - hormonu powodującego w endometrium zmiany drugiej fazy cyklu, nazywanej lutealną, kiedy to endometrium ulega pogrubieniu, odkładają się w nim substancje tłuszczowe oraz odżywcze, czyli zachodzą zmiany konieczne do rozwoju zapłodnionej komórki jajowej. Brak progesteronu sprawia, że błona śluzowa macicy ulega dalszemu rozrostowi, jednocześnie zwiększa się liczba naczyń krwionośnych. Kiedy stężenie estrogenów zmniejsza się wreszcie, dochodzi do złusz-czania endometrium w postaci krwawienia miesiączkowego. Takie bezowulacyjne cykle są zwykle krótsze od prawidłowych, a krwawienie znacznie obfitsze ze względu na przedłużoną fazę proliferacyjną błony śluzowej macicy. Innymi przyczynami nadmiernych krwawień miesiączkowych są: stosowanie antykoncepcyjnych wkładek domacicznych (IUD), mięśniaki macicy, rak trzonu macicy oraz zaburzenia hormonalne (zwiększone wytwarzane estrogenów). Obfite miesiączki występują 5 razy częściej u kobiet palących. Niektórzy badacze przypuszczają, że palenie tytoniu hamuje owulację. Powtarzające się bardzo obfite krwawienia miesiączkowe wymagają dokładnej oceny na podstawie wyników badania ginekologicznego, cytologicznego, badania krwi i moczu. Ustalenie poziomu hormonów umożliwia określenie rodzaju zaburzeń hormonalnych, w tym także występowanie lub brak owulacji. Inne badania to: ultrasonografia i histeroskopia, umożliwiające obejrzenie wnętrza macicy przez sondę fibro-skopową zaopatrzoną w układ optyczny, oraz abrazja diagnostyczna. Leczenie Sposób leczenia zależy od przyczyny obfitych miesiączek. Jeśli nadmierne krwawienie jest spowodowane założoną wkładką domaciczną, wystarczyją usunąć. W razie trudności z ustaleniem przyczyny zbyt obfitych krwawień lekarz może zalecić kobietom, które nie chcą zajść w ciążę, przyjmowanie doustnych leków antykoncepcyjnych, co zwykle powoduje mniej obfite krwawienia miesiączkowe. Niekiedy pomocny jest zabieg wyłyżeczkowania macicy, zwłaszcza u kobiet przed menopauzą. Mięśniaki macicy są wskazaniem do leczenia chirurgicznego. Całkowite usunięcie macicy jest konieczne w przypadku raka jej trzonu lub bardzo obfitych krwawień. Inne metody leczenia Przed wyborem metody leczenia alternatywnego należy wykluczyć organiczne przyczyny obfitych krwawień, takie jak np. nowotwór. Ziołolecznictwo Pomóc mogą odpowiednio dobrane preparaty ziołowe medycyny chińskiej (np. Wu Ji Wan) i tybetańskiej (np. Thakchu-Gur 8). Ziele mącznicy lekarskiej, przyjmowane w postaci nalewki lub kapsułek, może powodować zmniejszenie krwawień wskutek obkurczania naczyń krwionośnych błony śluzowej macicy. Leczenie dietą Witamina C, przyjmowana z pożywieniem bogatym we flawonoidy - związki występujące w gryce, owocach, orzechach i ziarnach, osłabia krwawienie dzięki wzmacnianiu ścian naczyń włosowatych błony śluzowej macicy Nadmierne krwawienia miesiączkowe mogą prowadzić do niedokrwistości, wtedy konieczne jest uzupełnianie żelaza. Bogatymi w żelazo pokarmami są: wątroba, surowe mięso, warzywa, skorupiaki, ryby, suszone morele oraz pełnoziarnisty chleb i zboża. Samoleczenie Najważniejsze jest ustalenie, czy rzeczywiście krwawienia miesiączkowe są nadmierne. Na krwawienia miesiączkowe mogą również wpływać zróżnicowane czynniki związane z trybem życia. Stres, nadużywanie alkoholu, gwałtowna zmiana diety, męczące ćwiczenia fizyczne prowadzą niejednokrotnie do zaburzeń w miesiączkowaniu, zaniku jajeczkowania oraz krwawień mniej lub bardziej obfitych niż normalnie. Nadmierne krwawienia miesiączkowe są też spowodowane nadużywaniem kwasu acetylosalicylowego i innych leków zmniejszających krzepnięcie krwi. Inne przyczyny nadmiernych krwawień miesiączkowych Krwawnienie często towarzyszy poronieniu, zwłaszcza we wczesnym okresie ciąży. Nadmierne krwawienia mogą również występować w ciąży pozamacicznej, endometriozie, nadciśnieniu tętniczym, cukrzycy i chorobach krwi.